Cytologia szyjki macicy

Badanie to powinny wykonywać kobiety w każdym wieku – zarówno nastolatki, jak i kobiety w wieku rozrodczym (nie ma tak naprawdę górnej granicy, kiedy kobiety mogą zaprzestać tego badania). Cytologia to podstawowe badanie mające na celu zdiagnozowanie raka szyjki macicy (pozwala na wykrycie 90% przypadków tej choroby), raka trzonu szyjki macicy (wykrywa 50% przypadków) oraz raka jajnika (wykrywa 10% przypadków). Dodatkowo, badanie to może również wykryć innego typu infekcje w drogach rodnych, a także nieprawidłowe komórki, które mogą zwiastować pojawienie się w przyszłości raka. Można ją również stosować w celu oceny efektywności działania przyjmowanego preparatu hormonalnego.

Cytologia u kobiet po inicjacji seksualnej powinna być wykonywana raz do roku przez pierwsze trzy-cztery lata. Potem powinna zostać przeprowadzona przynajmniej raz na trzy lata (chyba że dana kobieta jest w grupie podwyższonego ryzyka ze względu chociażby na obciążony wywiad rodzinny, dializy, przeszczepy czy też obciążenie wirusem HIV). Cytologię najlepiej jest przeprowadzić pomiędzy dziesiątym a osiemnastym dniem cyklu miesiączkowego (odradza się jej wykonywanie przed czwartym dniem przed i po miesiączce).

Warto zaznaczyć, że cytologia to szybki oraz bezbolesny test, może on jedynie wywołać chwilowy dyskomfort u pacjentki. Do pochwy pacjentki ułożonej na fotelu ginekologicznym jest wprowadzony niewielki wziernik. Poprzez niego wprowadzona jest trójzębna szczoteczka, za której pomocą lekarz może pobrać próbki złuszczonego naskórka z przynajmniej dwóch miejsc szyjki macicy (wraz ze śluzem). Należy również podkreślić, że badanie cytologiczne może być wykonywane również u dziewcząt, które nie przeszły jeszcze inicjacji seksualnej – wtedy też lekarz używa cieńszego wziernika.

Wynik cytologii zazwyczaj gotowy jest po trzech-czterech dniach. Podkreślić należy również, że pacjentka na około dwa dni przed wykonaniem badania nie powinna współżyć ani wykonywać irygacji pochwy. Jeżeli pacjentka stosowała również preparaty dopochwowe, badanie może zostać przperowadzone przynajmniej trzy do czterech dni od ostatniej przyjętej dawki. Wyniki cytologii przedstawia się w dwojaki sposób: według klasyfikacji Bethesda oraz Papanicolau.