Kolonoskopia

Badanie

KOLONOSKOPIA to badanie w trakcie którego ogląda się jelito grube od środka. Badanie wykonuje się giętkim aparatem, który lekarz wprowadza przez odbyt do jelita grubego po oczyszczeniu w domu jelita otrzymanym środkiem. W tym czasie dokładnie oglądane jest wnętrze jelita grubego.

W trakcie badania pacjent leży na boku lub plecach – pozycja może ulec zmianie w celu lepszego uwidocznienia jelita.

Celem dokładnego obejrzenia błony śluzowej, do jelita pompowane jest powietrze powodujące jego rozciągnięcie.  Po badaniu u niektórych pacjentów po badaniu może być odczuwane wzdęcie i ucisk w brzuchu.

Jeśli w trakcie badania stwierdza się  polipy o wielkości do 10 mm, zostają one usuwane za pomocą pętli wprowadzonej do jelita przez kolonoskop. Usunięcie polipów jest rutynowym zabiegiem i jeśli nie występują powikłania bezpośrednio po jego przeprowadzeniu można wrócić do domu lub pracy.

Kolonoskopia trwa zwykle 15-30 minut, ale ze względu na organizację i znieczulenie do badania doradzamy przeznaczenie 1,5 – 2 godzin na wizytę w ośrodku badań profilaktycznych.

Na badanie nie przysługuje zwolnienie ( druk L4) ale można otrzymać zaświadczenie o badaniu, które jest usprawiedliwieniem nieobecności w pracy.

BADANIE KOLONOSKOPOWE W RAMACH PROGRAMU OBEJMUJE:

  • obejrzenie błony śluzowej całego jelita grubego,
  • pobranie wycinków z zidentyfikowanej zmiany o niejednoznacznym pochodzeniu do badania histopatologicznego, celem określenia jej charakteru /zmiana nowotworowa /nienowotworowa,
  • usunięcie polipów o średnicy do 1 cm.

Jeśli jest potrzeba wykonania innych zabiegów lub stwierdzamy polipy o śr. powyżej 1 cm pacjent będzie kierowany do dalszego leczenia szpitalnego lub pod opiekę Poradni gastrologicznej lub onkologicznej poza programem.

Badania w ramach Programu wykonywane są w pełnym znieczuleniu

ZNIECZULENIE – inaczej niż w poprzednich programach, u wszystkich uczestników przeprowadza się badanie w sedacji (w znieczuleniu). Jest to farmakologiczny krótki sen. W czasie badania pacjent śpi, co zapewnia pełny komfort dla pacjenta – badany nie odczuwa żadnych dolegliwości bólowych oraz innych przykrych dolegliwości.

Znieczulenie wykonuje lekarz anestezjolog. Jest on odpowiedzialny za prawidłowe przygotowanie pacjenta do zabiegu, a także za przeprowadzenie znieczulenia. Przy znieczuleniu stosowane są wyłącznie leki podawane drogą dożylną

Pracownia badań endoskopowych

Przygotowanie

Jak przygotować się do badania

  • Na trzy dni przed planowaną kolonoskopią nie należy spożywać owoców pestkowych (np.: winogron, pomidorów, kiwi, truskawek) oraz pestek siemienia lnianego i maku,
  • w dniu poprzedzającym badanie można zjeść lekkie śniadanie (bez mleka, surowych owoców i warzyw oraz napojów gazowanych) oraz wczesnym popołudniem (godzina 13:00- 15:00) lekki półpłynny posiłek (np. zupa), OD TEGO CZASU NIE WOLNO SPOŻYWAC ŻADNYCH POKARMÓW !!!
  • w dniu poprzedzającym badanie, 2 godziny po ostatnim posiłku (około godz. 18:00), należy zacząć pić doustny środek przeczyszczający,
  • normalną reakcją na lek powinny być wypróżnienia, pod koniec treścią płynną. Wypróżnienia prawie czyste wodą oznaczają dobre przygotowanie do badania,
  • jeśli do czasu badania wypróżnienia zawierają resztki pokarmowe należy zgłosić to lekarzowi,
  • od chwili wypicia preparatu przeczyszczającego można wypić dowolna ilość klarownych, niegazowanych płynów (woda, herbata, kawa bez mleka, soki owocowe bez pulpy owocowej, nie z czarnej porzeczki),
  • UWAGA!!! JEŚLI KOLONOSKOPIA JEST PLANOWANA W ZNIECZULENIU PŁYNY MOŻNA PIĆ DO 6 GODZIN PRZED USTALONĄ DATĄ BADANIA; W INNYM PRZYPADKU NIE MA OGRANICZEŃ CZASOWYCH.

Co zrobić z przewlekle stosowanymi lekami

  • przewlekle stosowane leki należy przyjąć co mniej 1 godzinę przed lub po spożyciu środka przeczyszczającego,
  • w dniu badania należy przyjąć poranną dawkę leku popijając niewielką ilością wody,
  • osoby chorujące na cukrzycę i osoby przyjmujące leki obniżające krzepliwość krwi powinny dodatkowo skonsultować z lekarzem sposób przygotowania się do badania,
  • osoby przyjmujące leki obniżające krzepliwość krwi powinny przerwać lub zmodyfikować ich dawkowanie po porozumieniu z lekarzem zlecającym te leki (np. kardiologiem, internistą).

Przygotowanie do badania preparatem Moviprep

Przed badaniem otrzymają państwo bezpłatnie środek do oczyszczenia jelita oraz instrukcję jego użycia (jak poniżej).

Badania wykonywane są po godzinie 15 00 ,w związku z tym zaleca się przyjąć połowę dawki preparatu wieczorem i drugą połowę rano tak aby ostatnią porcję płynu wypić około 5-6 godzin przed początkiem badania.

Należy dążyć do wypicia pełnych 2l roztworu i 2l wody, w dawkach dzielonych po 250 ml.

  • Przed zastosowaniem preparatu o działaniu osmotycznym należy przeczytać ulotkę informacyjną o leku.
  • Przygotowanie preparatem Moviprep do kolonoskopii rozpoczynamy około godz. 18.00.
  • Należy rozpuścić preparat Moviprep zgodnie z instrukcją dołączoną do preparatu. Otrzymamy 2 litry roztworu.
  • Od 18.00 do 22.00 należy wypić naprzemiennie 1 litr preparatu Moviprep i 1 litr wody. Wypicie płynu wywoła przejściową biegunkę.
  • Wcześnie rano w dniu badania należy przyjąć zażywane na co dzień leki jednym łykiem wody. Następnie wypić naprzemiennie 1 litr preparatu Moviprep i 1 litr wody. Przygotowanie należy zakończyć do godz. 10.00. 

Przygotowanie do badania może spowodować przejściowe działania niepożądane:

  • nudności i wymioty,
  • wzdęcia brzucha,
  • rzadko: wysypka, pokrzywka, obrzęki,

Kluczowe informacje do zapamiętania: 

  • od czasu wypicia pierwszej dawki roztworu nie wolno spożywać żadnych pokarmów,
  • w trakcie przygotowania można wypić dowolną ilość klarownych płynów, także smakowych (unikać mleka, cząstek owocowych i czarnej porzeczki),
  • na badanie należy przybyć w asyście osoby towarzyszącej,
  • osoby z chorobami wymagającymi stałego, regularnego przyjmowania leków (np. chorujące na nadciśnienie tętnicze, choroby serca, padaczkę, astmę i inne) w dniu badania i w dniu przygotowania powinny zażyć swoje dawki leku popijając niewielką ilością wody,
  • na badanie warto zabrać posiadaną dokumentację medyczną oraz wykaz pobieranych leków, np. kart wypisowych z leczenia szpitalnego, opisów poprzednio wykonanych badań, EKG, echokardiografii oraz aktualnych wyników badań laboratoryjnych takich jak: morfologia, elektrolity, układ krzepnięcia, grupa krwi

Przeciwwskazania: 

  • Duży tętniak aorty.
  • Niedawno przebyty zawał serca.
  • Zator płucny.
  • Ciężkie zapalenie jelita.
  • Podejrzenie perforacji jelita.
  • Niedrożność mechaniczna jelita.
  • Ciąża (II i III trymestr).

Po badaniu

Kolonoskopia jest badaniem bezpiecznym. Powikłania występują niezmiernie rzadko. Najpoważniejsze z nich, czyli perforacja (przedziurawienie ściany jelita) lub krwawienie po usunięciu polipa mogą wymagać natychmiastowego lub pilnego leczenia operacyjnego. Jeśli zajdzie taka potrzeba, pozostaniecie państwo w ośrodku wykonującym badanie na obserwacji.

Jak postępować po badaniu?

Po badaniu należy skorzystać z toalety aby oddać nagromadzony po badaniu nadmiar gazów, znajdujących się w jelicie,

Należy pamiętać, iż:

  • po badaniu w znieczuleniu nie wolno jeść ani pić przez 2 godziny,
  • dla bezpieczeństwa własnego oraz innych, po znieczuleniu nie należy prowadzić samochodu i innych pojazdów ani wykonywać skomplikowanych czynności przez 12 godzin.